Мәжіліс депутаты Нұргүл Тау иесіз жануарлар мәселесін талқылау барысында бюджет саясатына қатысты маңызды мәлімдеме жасады. Оның айтуынша, бұл тақырып тек жануарлар санын реттеу мәселесімен шектелмейді, деп хабарлайды Tarazy.kz
Депутат бұл мәселенің ауқымына тоқталды.
«Бүгін біз қарастырып отырған мәселе – тек иесіз жануарлардың санын реттеу туралы емес. Бұл – мемлекетіміздің бюджеттік басымдықтары мен құндылықтар жүйесін қайта қарауды талап ететін стратегиялық мәселе», – деді.
Ол қазақ халқының жануарға деген көзқарасын да атап өтті.
«Қазақта “ит – жеті қазынаның бірі” деген ұғым бар. Яғни, біз жануарға жанашырлықпен, тіршілік иесіне құрметпен қарайтын халықпыз», – деген депутат қараусыз жануарларды қорғау маңызды екенін жеткізді.
Нұргүл Таудың сөзінше, Қазақстанда халықаралық тәжірибеде қолданылатын ОСВВ әдісі (аулау, стерилизациялау, вакцинациялау және қайта босату) енгізіліп жатыр. Ол бұл тәсілді «жануарларға қатыгездікке жол бермейтін прогрессивті әдіс» деп атады.
Алайда депутат мәселенің қаржылық жағына ерекше назар аударды. Оның мәліметінше, бір итке жұмсалатын шығын айтарлықтай жоғары:
«Бір итті стерилизациялау – 24 010 теңге, кастрациялау – 17 244 теңге, вакцинациялау – 7 713 теңге, эвтаназия – 11 571 теңге. Ал тәуліктік күтіп-бағу – 5 885 теңге. Нәтижесінде, бір итке орта есеппен 74 000 теңге жұмсалады», – деді ол.
Мысықтарға кететін шығын да аз емес. Депутаттың айтуынша, бір мысыққа шамамен 57 000 теңге жұмсалады.
Осы сандарды әлеуметтік төлемдермен салыстырған Нұргүл Тау айырмашылыққа назар аударды. Оның сөзінше, 2026 жылы көпбалалы отбасыларға төленетін жәрдемақы көлемі төмен деңгейде қалып отыр.
«4 балалы отбасыларға – 69 330 теңге, 5 балалы отбасыларға – 86 673 теңге, ал 8 және одан да көп баласы бар отбасыларға әр балаға 17 300 теңгеден төленеді», – деді депутат.
Осыған байланысты ол нақты мәселе көтерді.
«Біз бір жануарға 57 мыңнан 74 мың теңгеге дейін қаражат жұмсай отырып, бір балаға ай сайын 17 мың теңгемен шектеліп отырмыз. Бұл – тек сандардың айырмашылығы емес, бұл – саясаттың ішкі логикасына қатысты сұрақ», – деді Нұргүл Тау.
Сонымен қатар, депутат мектептердегі жағдайды да сынға алды. Оның айтуынша, балалардың тамақтануына бөлінетін қаражат жеткіліксіз.
«Бір баланы тамақтандыру күніне 460-720 теңгеден аспайды. Бұл демографиялық саясатқа да, адами капитал сапасына да әсер етеді», – деді ол.
Депутат өз ұстанымын нақтылай келе, мәселені «жануар немесе адам» деп қарауға болмайтынын атап өтті. Оның пікірінше, бастысы – теңгерім.
Нұргүл Тау заң жобасын қолдайтынын білдіріп, басымдықтарды қайта қарауды ұсынды.
«Иесіз жануарлар мәселесін реттеуге қатысты бюджет шығыстарын қысқартып, балаға бөлінетін қаражатты арттыру керек деп санаймын», – деді ол.
